Przygotowany przez Ministerstwo Infrastruktury projekt ustawy zakłada ewolucję i wzmocnienie dotychczasowej roli CUPT. Instytucja zachowa status państwowej jednostki budżetowej, ale jej funkcjonowanie oprze się na stabilnym fundamencie dedykowanej ustawy, co pozwoli na sprawniejsze i bardziej kompleksowe planowanie strategiczne w skali całego kraju.

Co zmiany w CUPT oznaczają w praktyce?

Z perspektywy dotychczasowych beneficjentów i partnerów kluczową informacją jest ciągłość działania. Instytucja będzie bez zakłóceń kontynuować swoje obecne zadania. Wdrażanie i realizacja programów, instrumentów oraz projektów infrastrukturalnych współfinansowanych ze środków Unii Europejskiej – a także ze źródeł krajowych – pozostaje priorytetem Centrum.

Jednocześnie, zreformowane Centrum Usług i Projektów Transportowych skonsoliduje obowiązki i kompetencje związane z organizacją transportu zbiorowego, które do tej pory były rozproszone w wielu różnych instytucjach. CUPT stanie się wyspecjalizowaną jednostką dedykowaną do bliskiej współpracy z samorządami, przewoźnikami, operatorami oraz zarządcami infrastruktury.

Nowe zadania dla nowoczesnej mobilności

Na obecnym etapie prac legislacyjnych planowane jest powierzenie przekształconemu CUPT szeregu nowych, strategicznych kompetencji. Należą do nich przede wszystkim:

• Organizacja i koordynacja międzywojewódzkich i międzynarodowych przewozów pasażerskich w transporcie kolejowym (w tym pełnienie funkcji organizatora publicznego transportu).
• Opracowanie i ewaluacja Horyzontalnego Rozkładu Jazdy (HRJ), czyli wieloletniej i zintegrowanej koncepcji rozkładu pociągów, która obejmie wszystkie segmenty przewozów pasażerskich oraz ruchu towarowego.
• Wsparcie Ministerstwa Infrastruktury przy tworzeniu planu zrównoważonego rozwoju publicznego transportu zbiorowego oraz rekomendowanie działań w zakresie inwestycji w infrastrukturę transportową.
• Analizy i prognozy: budowa, rozwój oraz utrzymanie zaawansowanego, multimodalnego modelu ruchu, będącego podstawą do projektowania efektywnego transportu.
• Inicjowanie rozwiązań systemowych, podnoszących jakość i konkurencyjność przewozów pasażerskich w Polsce.

Dodatkowo ustawa nada Centrum szerokie kompetencje w zakresie zawierania porozumień z podmiotami z sektora finansów publicznych, zarządcami dworców i infrastruktury. Ma to na celu wypracowanie wysoce skoordynowanej i zintegrowanej oferty przewozowej, z której bezpośrednio skorzystają pasażerowie.

Dlaczego publiczny transport zbiorowy wymaga nowej struktury?

Jak wskazuje Ministerstwo Infrastruktury w uzasadnieniu do projektu, proponowane rozwiązania to niezbędna odpowiedź na rosnącą złożoność systemu publicznego transportu kolejowego. Wynika to m.in. z implementacji IV pakietu kolejowego, który wprowadza liberalizację pasażerskich przewozów kolejowych i zmienia zasady bezpośredniego zlecania usług przewozowych.

Skupienie wiedzy i kompetencji w ramach jednego, silnego podmiotu umożliwi lepsze planowanie finansowe (przy wykorzystaniu połączonych środków z budżetu państwa i funduszy europejskich), ujednolicenie procedur administracyjnych oraz minimalizację ryzyka na etapie kontraktowania przewozów.

O kolejnych etapach prac legislacyjnych nad ustawą i szczegółach związanych z transformacją instytucji, biuro prasowe będzie informować na bieżąco w kolejnych komunikatach.